Business & Finance Πέμπτη 3/12/2020, 08:42 ΑΓΓΕΛΙΚΗ ΚΟΤΣΟΒΟΥ
ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ

Πότε και πώς θα βρει τη θεραπεία;

Ο τουρισμός αποτελεί ένα από τα μεγαλύτερα «θύματα» της πανδημικής κρίσης, με δραματική μείωση των διεθνών αφίξεων και «καθίζηση» των τουριστικών εσόδων. Ιδιαίτερα βαρύ το τίμημα για εκείνες τις οικονομίες με μεγάλη συμβολή του τουριστικού κλάδου, μεταξύ των οποίων και η Ελλάδα. Μπορεί η πρόοδος στην ανάπτυξη των εμβολίων να γεννά ελπίδες για επανεκκίνηση, όμως η επαναφορά του lockdown σε ολοένα και περισσότερες χώρες που παλεύουν να συγκρατήσουν το δεύτερο κύμα και οι περιορισμοί στα ταξίδια καταδεικνύουν ότι η αργεί ακόμη η «θεραπεία». Και δεδομένου ότι η ανακάλυψη του εμβολίου δεν συνεπάγεται το τέλος της πανδημίας, η αναζήτηση ενός μοντέλου επιβίωσης αποτελεί το κρίσιμο στοίχημα για την επόμενη ημέρα.

Αλ. Βασιλικός(ΞΕΕ): Η υγειονομική αξιοπιστία της χώρας πλεονέκτημα για το μέλλον

Οι επιχειρήσεις του τουριστικού κλάδου ήταν από τους μεγάλους χαμένους της πανδημίας. Η πανδημία έπληξε με αδιανόητο τρόπο τα ταξίδια και τον τουρισμό οπότε το 2020 είναι συνώνυμο πολύ μεγάλων απωλειών, τονίζει στο «ΜoneyReview.gr» ο πρόεδρος του Ξενοδοχειακού Επιμελητηρίου Ελλάδος, Αλέξανδρος Βασιλικός. «Ήδη από τον περασμένο Απρίλιο είχαμε εκτιμήσει μια πτώση του τζίρου κατά 67% και μάλιστα σε εκείνη τη φάση, κάποιοι, την είχαν χαρακτηρίσει απαισιόδοξη. Εντούτοις, κινηθήκαμε τελικά ακόμη χαμηλότερα και “τρέχει” τώρα η τελευταία έρευνα του ΙΤΕΠ που θα μας δώσει το συνολικό μέγεθος των απωλειών του ξενοδοχειακού κλάδου», υπογραμμίζει ο κ. Βασιλικός, κάνοντας λόγο για μια πρωτόγνωρη συγκυρία.

Σύμφωνα με τον κ. Βασιλικό, η κρατική στήριξη είναι αυτή τη στιγμή η μόνη ρεαλιστική δυνατότητα για την παγκόσμια ανάκαμψη κι αυτό κάνουν όλα τα κράτη, αυτό κάνει και η Ε.Ε με το Ταμείο Ανάκαμψης. ΄Όπως αναφέρει, «η πραγματική κατάσταση στον κλάδο είναι τέτοια, που για να κερδηθεί αυτός ο αγώνας επιβίωσης απαιτούνται τολμηρές δράσεις, περισσότερη ευελιξία εφαρμογής και αξιοποίηση κάθε κοινοτικού πόρου για την ευρωπαϊκή ανάκαμψη. Εξαιρετικά ενθαρρυντική είναι από αυτή την άποψη το καινούργιο όριο ενίσχυσης των επιχειρήσεων στα 3 εκατ. ευρώ και την χρονική επέκταση της κρατικής ενίσχυσης μέχρι τον Ιούνιο του 2021 και γεννά ελπίδα το γεγονός πως η  κυβέρνηση παίρνει γενναίες αποφάσεις και δημιουργεί τις προϋποθέσεις για να αντέξει  ο ξενοδοχειακός κλάδος το δύσκολο εξάμηνο που έχουμε μπροστά μας. Το ξενοδοχείο  έβαλε πλάτη στα δύσκολα της δεκαετούς  κρίσης και προσέφερε  τα μέγιστα τόσο στην οικονομία όσο και στην κοινωνία. Δικαιούται της στήριξης που είναι αναγκαία ώστε ο κλάδος να είναι παρών την “επόμενη μέρα”, με την επανεκκίνηση του τουρισμού για να παίξει και πάλι πρωταγωνιστικό ρόλο στην ανάκαμψη της ελληνικής οικονομίας».

Ερωτηθείς από το «ΜoneyReview.gr» για το ιδανικό μοντέλο επιβίωσης του ελληνικού τουρισμού την εποχή του Covid-19, ο κ. Βασιλικός υπογράμμισε ότι όσο η πανδημία είναι εδώ, η  διασφάλιση της υγείας όλων είναι ο μόνος στόχος. «Αυτή την αρχή υπηρετήσαμε με συνέπεια και το καλοκαίρι, γνωρίζοντας εκ των προτέρων πως δεν μπορούμε να περιμένουμε ούτε τις αφίξεις, ούτε τα έσοδα μιας κανονικής σεζόν. Βάλαμε την υγεία πάνω από οτιδήποτε άλλο και προστατέψαμε με θυσίες και κόστος, την υγειονομική αξιοπιστία της χώρας», αναφέρει. Όπως προσθέτει, το ΞΕΕ  δημιούργησε άμεσα την πλατφόρμα των υγειονομικών πρωτοκόλλων που εφαρμόστηκαν σχολαστικά και με ακρίβεια και στάθηκε στο πλευρό Εθνικού  Συστήματος Υγείας με τη δωρεά ενός εκατ. ευρώ. 

«Η υγειονομική αξιοπιστία της χώρας και το κεφάλαιο εμπιστοσύνης που σχηματίστηκε είναι σοβαρά συγκριτικά πλεονεκτήματα για το μέλλον. Ένα μέλλον που όπως τονίστηκε και κατά τις εργασίες του πρόσφατου Διεθνούς Φόρουμ Φιλοξενίας που διοργάνωσε για τέταρτη συνεχόμενη χρονιά το ΞΕΕ, είναι άμεσα συναρτημένο με τη χρήση του εμβολίου, τη συνέχιση της αυστηρής τήρησης των υγειονομικών πρωτοκόλλων, για όσο ακόμη χρειαστεί, την ψηφιοποίηση  λειτουργιών και υπηρεσιών και τη διαρκή βελτίωση του περιβαλλοντικού αποτυπώματος των ξενοδοχειακών επιχειρήσεων. Επιπλέον, η  ευελιξία, η προσαρμοστικότητα και η προσφορά καινοτόμων  προϊόντων και υπηρεσιών συμβάλλουν αποφασιστικά στην ανθεκτικότητα του κλάδου και σε αυτή την κατεύθυνση χρειάζεται στενή συνεργασία όλων των εμπλεκομένων για τη διαμόρφωση των κατάλληλων πολιτικών και την παραγωγική αξιοποίηση των διαθέσιμων ευρωπαϊκών πόρων» καταλήγει ο πρόεδρος του ΞΕΕ. 

Οι προκλήσεις για τον ελληνικό τουρισμό

Την περίοδο Ιανουαρίου-Σεπτεμβρίου 2020, η εισερχόμενη ταξιδιωτική κίνηση μειώθηκε κατά 77,2% στους 6,147 εκατ. ταξιδιώτες, έναντι 26,953 εκατ. ταξιδιωτών την αντίστοιχη περίοδο του 2019, γεγονός που σημαίνει ότι η Ελλάδα υποδέχθηκε τη φετινή σεζόν 20,8 εκατ. λιγότερους τουρίστες.
Οι ταξιδιωτικές εισπράξεις υποχώρησαν κατά 71,4% το Σεπτέμβριο του 2020, οι οποίες διαμορφώθηκαν στα 826 εκατ. ευρώ, έναντι 2,886 δισ. ευρώ τον αντίστοιχο μήνα του 2019, ενώ μείωση κατά 77,1% παρατηρήθηκε και στις ταξιδιωτικές πληρωμές (Σεπτέμβριος 2020: 49 εκατ. ευρώ, Σεπτέμβριος 2019: 214 εκατ. ευρώ), όπως προκύπτει από τα στοιχεία της Τραπέζης της Ελλάδος.

Η μείωση των ταξιδιωτικών εισπράξεων οφείλεται στην πτώση της εισερχόμενης ταξιδιωτικής κίνησης κατά 73,9%, καθώς η μέση δαπάνη ανά ταξίδι αυξήθηκε κατά 12,1%.
Αποκαρδιωτική αν και κάπως καλύτερη η εικόνα του Αυγούστου, που παραδοσιακά αποτελεί έναν από τους πιο ισχυρούς μήνες της τουριστικής σεζόν. Οι εισπράξεις καταποντίσθηκαν 66,5%, στα 1,373 δισ. ευρώ, έναντι 4,104 δισ. ευρώ τον αντίστοιχο μήνα του 2019, ενώ μείωση κατά 76,6% παρατηρήθηκε και στις ταξιδιωτικές πληρωμές (Αύγουστος 2020: 54 εκατ. ευρώ, Αύγουστος 2019: 232 εκατ. ευρώ). Η μείωση των ταξιδιωτικών εισπράξεων οφείλεται στην πτώση της εισερχόμενης ταξιδιωτικής κίνησης κατά 73,3%, καθώς η μέση δαπάνη ανά ταξίδι αυξήθηκε κατά 27,6%. Το ταξιδιωτικό ισοζύγιο τον Αύγουστο του 2020 εμφάνισε πλεόνασμα 1,319 δισ. ευρώ, έναντι πλεονάσματος 3,873 δισ. ευρώ τον αντίστοιχο μήνα του 2019.

Στο οκτάμηνο έως τον Αύγουστο, οι ταξιδιωτικές εισπράξεις ήταν μειωμένες κατά 10,5 δισ. ευρώ ή κατά 79,7%, υποχωρώντας στα 2,684 δισ. ευρώ, ενώ πτώση κατά 1,206 δισ. ευρώ (-67,1%) παρατηρήθηκε και στις ταξιδιωτικές πληρωμές, οι οποίες διαμορφώθηκαν στα 592 εκατ. ευρώ. Η μείωση των ταξιδιωτικών εισπράξεων οφείλεται στην πτώση της μέσης δαπάνης ανά ταξίδι κατά 5,7%, καθώς και της εισερχόμενης ταξιδιωτικής κίνησης κατά 78,0%.

Η εικόνα του κλάδου φιλοξενίας -Ποιες περιοχές «λύγισαν» και ποιες άντεξαν

Οι περιορισμοί στα ταξίδια και ο μειωμένος αριθμός ξένων τουριστών στη διάρκεια του καλοκαιριού ήταν από τους παράγοντες που συνέβαλαν στη μείωση του τζίρου για τις επιχειρήσεις των κλάδων εστίασης και παροχής καταλυμάτων, με απώλειες άνω των τριών δισ. ευρώ στο τρίτο τρίμηνο.
Στο σύνολο των επιχειρήσεων του κλάδου παροχής καταλυμάτων, ο κύκλος εργασιών στο τρίμηνο Ιουλίου-Σεπτεμβρίου 2020 κατέγραψε πτώση 61,4% σε σχέση με το τρίτο τρίμηνο 2019, υποχωρώντας στα 1,56 δισ. ευρώ από 4,034 δισ. ευρώ του αντίστοιχου τριμήνου του 2019, σύμφωνα με πρόσφατα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ. Η μεγαλύτερη μείωση στον κύκλο εργασιών το τρίτο τρίμηνο 2020 σε σύγκριση με το τρίτο τρίμηνο 2019 παρατηρήθηκε στην περιφερειακή ενότητα Καρπάθου (84,5%) και η μικρότερη μείωση (4,2%) καταγράφηκε στην περιφερειακή ενότητα Γρεβενών, ενώ αντίστοιχη αύξηση (0,6%) καταγράφηκε στην περιφερειακή ενότητα Φλώρινας.

pote-kai-pos-tha-vrei-ti-therapeia0

Στο σύνολο των επιχειρήσεων του κλάδου υπηρεσιών εστίασης, ο κύκλος εργασιών το τρίτo τρίμηνο 2020 διαμορφώθηκε στα 1,6 δισ. ευρώ, σημειώνοντας μείωση 31,2% σε σχέση με το τρίτο τρίμηνο 2019, όπου είχε ανέλθει στα 2,3 δισ. ευρώ. Η μεγαλύτερη μείωση στον κύκλο εργασιών το τρίτο τρίμηνο 2020 σε σύγκριση με το τρίτο τρίμηνο 2019 παρατηρήθηκε στην Περιφερειακή Ενότητα Καρπάθου (69,5%), ενώ η μικρότερη μείωση (0,8%) καταγράφηκε στην Περιφερειακή Ενότητα Σερρών.

pote-kai-pos-tha-vrei-ti-therapeia1

Ειδικότερα, τον Σεπτέμβριο ο κύκλος εργασιών για τις επιχειρήσεις του κλάδου παροχής καταλυμάτων (με υποχρέωση τήρησης διπλογραφικών βιβλίων), διαμορφώθηκε σε 471,680 εκατ. ευρώ, σημειώνοντας μείωση 48,9% σε σχέση με τον Σεπτέμβριο 2019, όπου είχε ανέλθει σε 922,748 εκατ. ευρώ. Για τις επιχειρήσεις των περιφερειακών ενοτήτων με συνεισφορά στο συνολικό κύκλο εργασιών έτους 2019 μεγαλύτερη του 0,5%, η μεγαλύτερη μείωση στον κύκλο εργασιών τον Σεπτέμβριο 2020 σε σύγκριση με τον Σεπτέμβριο 2019 παρατηρήθηκε στην περιφερειακή ενότητα Σάμου (79,7%), ενώ η μικρότερη μείωση (49,8%) καταγράφηκε στην περιφερειακή ενότητα Λευκάδας.
Για τις επιχειρήσεις του κλάδου υπηρεσιών εστίασης (με υποχρέωση τήρησης διπλογραφικών βιβλίων), ο κύκλος εργασιών τον Σεπτέμβριο 2020 άγγιξε τα 105,14 εκατ. ευρώ, σημειώνοντας μείωση 34,7% σε σχέση με τον Σεπτέμβριο 2019, όπου είχε ανέλθει σε 161,028 εκατ. ευρώ. Για τις επιχειρήσεις των περιφερειακών ενοτήτων με συνεισφορά στο συνολικό κύκλο εργασιών έτους 2019 μεγαλύτερη του 0,5%, η μεγαλύτερη μείωση στον κύκλο εργασιών τον Σεπτέμβριο 2020 σε σύγκριση με τον Σεπτέμβριο 2019 παρατηρήθηκε στην περιφερειακή ενότητα Αρκαδίας (94,7%) και η μικρότερη μείωση (2,2%) καταγράφηκε στην περιφερειακή ενότητα Ξάνθης, ενώ η αντίστοιχη μεγαλύτερη αύξηση (18,0%) καταγράφηκε στην περιφερειακή ενότητα Ηλείας.

Υπό κατάρρευση και ο παγκόσμιος τουρισμός

Στη διάρκεια του Ιουλίου και του Αυγούστου -τους δύο πιο «δυνατούς» μήνες της τουριστικής σεζόν- οι διεθνείς αφίξεις παγκοσμίως βρέθηκαν σε ελεύθερη πτώση, με βουτιά 81% τον Ιούλιο και κατά 79% τον Αύγουστο, σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία του Παγκόσμιου Οργανισμού Τουρισμού(UNWTO). Στο οκτάμηνο έως τον Αύγουστο, οι τουριστικές αφίξεις ήταν μειωμένες κατά 700 εκατομμύρια σε σύγκριση με τα αντίστοιχα επίπεδα του 2019, αριθμός που «μεταφράζεται» σε χαμένα τουριστικά έσοδα 730 δισ. δολαρίων, οκταπλάσια σε σύγκριση με τις απώλειες στην εποχή της παγκόσμιας χρηματοπιστωτικής κρίσης του 2009.

pote-kai-pos-tha-vrei-ti-therapeia2

Καμία περιοχή ανά τον κόσμο δεν έμεινε αλώβητη, αν και ο αντίκτυπος ήταν μεγαλύτερος για τις ώρες Ασίας-Ειρηνικού, με 79% πτώση των διεθνών αφίξεων, όπως δείχνουν τα στοιχεία του UNWTO. Ακολουθεί η Αφρική και Μέση Ανατολή(-69%), Ευρώπη(-68%) και αμερικανική ήπειρος(-65%).
Ειδικά για την περιοχή της Ευρώπης, παρά το σταδιακό άνοιγμα των συνόρων και την υποδοχή τουριστών, οι αφίξεις ήταν μειωμένες 72% τον Ιούλιο και κατά 69% τον Αύγουστο, ενώ η αβεβαιότητα εν μέσω του δεύτερου κύματος της πανδημίας υπονομεύει τη ζήτηση για ταξίδια και διακοπές.

Τα μεγάλα εμπόδια για την ανάκαμψη

Με βάση τις έως τώρα τάσεις, ο UNWTO αναμένει 70% πτώση της παγκόσμιας τουριστικής κίνησης φέτος και επιστροφή στην ανάκαμψη στο τρίτο τρίμηνο του 2021. Παρ’ όλα αυτά, το 20% των εμπειρογνωμόνων σε ειδικό πάνελ του Παγκόσμιου Οργανισμού Τουρισμού τοποθετεί την ανάκαμψη για το 2022. Οι περιορισμοί στις ταξιδιωτικές μετακινήσεις αποτελούν το βασικότερο εμπόδιο στην ανάκαμψη του παγκόσμιου τουρισμού, όπως και η έλλειψη συντονισμένων κινήσεων μεταξύ των χωρών προς την κατεύθυνση των ενιαίων πρωτοκόλλων για τα διεθνή ταξίδια. Παράλληλα, η επιδείνωση των προοπτικών της παγκόσμιας οικονομίας αποτελεί ακόμη ένα εμπόδιο στην πορεία προς την ανάκαμψη.

 

 

Ακολουθήστε το Money Review στο Google News