ΑΓΟΡΕΣ

Είμαστε σε φούσκα; Crash test 9 σημείων από Goldman Sachs

φωτ.: Shutterstock

Με τα χρηματιστήρια να αγγίζουν νέα ιστορικά υψηλά, καθώς οι εκδόσεις μετοχών και τα επιχειρηματικά deals σημειώνουν νέο ρεκόρ, οι ανησυχίες για φούσκα εντείνονται. Η Goldman Sachs εντόπισε τα 9 χαρακτηριστικά που συνήθως εμφανίζουν οι φούσκες και εξέτασε εάν αυτά έχουν παρουσιαστεί σήμερα.

«Ενώ υπάρχουν θύλακες υπερβολικών αποτιμήσεων στις μετοχές, και κομμάτια της αγοράς επανατιμολογούνται καθώς τα επιτόκια προσαρμόζονται, κατά την άποψή μας, μόνο μερικά από αυτά τα κοινά χαρακτηριστικά είναι σήμερα εμφανή», σημειώνουν οι αναλυτές του οίκου. Το πιο σημαντικό, κατά τη γνώμη τους, είναι η απουσία σημαντικού δανεισμού (πέραν των κρατικών χρεών) και το αρχικό στάδιο του οικονομικού κύκλου, που δείχνουν ότι ο κίνδυνος για μια φούσκα που θα απειλήσει το χρηματοοικονομικό σύστημα είναι σχετικά χαμηλός.

1.       Υπερβολική αύξηση τιμών και ακραίες αποτιμήσεις: Ναι/επιλεκτικά

Οι μετοχές, όπως και τα περισσότερα assets, φαίνονται ακριβές σε σχέση με τα ιστορικά επίπεδα και πράγματι υπάρχουν «θύλακες ευφορίας». Όμως, αυτό μπορεί να δικαιολογηθεί σε μεγάλο βαθμό από τα ιστορικά χαμηλά επίπεδα των επιτοκίων.  Ενώ οι υψηλές αποτιμήσεις «δείχνουν» χαμηλότερες μακροπρόθεσμες αποδόσεις, δεν παραπέμπουν σε μία γενική φούσκα στις αποτιμήσεις των μετοχών.

2.       Νέες προσεγγίσεις για να δικαιολογηθούν οι αποτιμήσεις («this time is different»): Ναι/επιλεκτικά

Η βασική αιτιολόγηση για τις υψηλότερες αποτιμήσεις είναι τα πολύ χαμηλά επιτόκια. Όμως, οι εταιρείες σε ώριμες βιομηχανίες που αντιμετωπίζουν μακροπρόθεσμη επιδείνωση του οικονομικού τους περιβάλλοντος εμφάνισαν αύξηση του equity risk premium. Αυτό δεν συνάδει με μία γενική φούσκα.

3.       Αυξημένη συγκέντρωση της αγοράς: Ναι

Οι λεγόμενες εταιρείες FAAMG (Facebook, Amazon, Apple, Microsoft, Google) έχουν κεφαλαιοποίηση διπλάσια του δείκτη Topix στο Τόκιο και σχεδόν τρεις φορές το ετήσιο ΑΕΠ της Ινδίας. Η Goldman Sachs διαπιστώνει σημαντική αύξηση της συγκέντρωσης των αγορών, κυρίως σε αγορές όπως οι ΗΠΑ και η Κίνα. Όμως, οι μεγαλύτερες εταιρείες που κυριαρχούν στους κλάδους τους έχουν πολύ υψηλές ταμειακές ροές.  Και αυτό έχει ξαναγίνει στο παρελθόν, έξω από τις περιόδους φούσκας.  

4.       Φρενήρης κερδοσκοπία και τρελές επενδυτικές ροές: Ναι

Θύλακες κερδοσκοπικής κερδοφορίας έχουν δημιουργηθεί, καθώς οι ροές κεφαλαίων σε ριψοκίνδυνα assets έχουν υπάρξει πολύ ισχυρές, ωστόσο αυτό ξεκινά από πολύ χαμηλή βάση. Επιπλέον, η Goldman Sachs δεν βλέπει να είναι υπερβολική η ιδιοκτησία ριψοκίνδυνων assets και μετοχών.

5.       Εύκολα δάνεια, χαμηλά επιτόκια και αυξανόμενος δανεισμός: Ναι

Οι πολύ χαλαρές χρηματοοικονομικές συνθήκες και τα χαμηλά επιτόκια σπρώχνουν τις τιμές των assets υψηλότερα, όμως η απουσία τάσεων επιδείνωσης στους ισολογισμούς του ιδιωτικού τομέα και των τραπεζών μειώνει το ρίσκο μίας κερδοσκοπικής φούσκας.

6.       Επιχειρηματική δραστηριότητα που ανθεί: Ναι

Το «μπουμ» στις συγχωνεύσεις και εξαγορές και τις εκδόσεις μετοχών θυμίζει τη δραστηριότητα προηγούμενων κύκλων. Όμως, τα επίπεδα της επιχειρηματικής δραστηριότητας δεν είναι υπερβολικά εάν λάβει κανείς υπόψη του την κεφαλαιοποίηση των χρηματιστηρίων.

7.       Αφήγημα περί «νέας εποχής» και τεχνολογικές καινοτομίες: Ναι

Αρκετές περιοχές της αγοράς, και κυρίως αυτές που ωφελούνται από την τάση της ψηφιοποίησης ή της απανθρακοποίησης, έχουν δει απότομη αύξηση των τιμών. Ενώ πολλές από αυτές τις επιχειρήσεις έχουν ενισχυθεί από τα χαμηλά επιτόκια και άρα είναι ευάλωτες στην περίπτωση που αυξηθούν οι αποδόσεις των ομολόγων, οι περισσότερες μεγάλες εταιρείες είναι κερδοφόρες. Αυτό σημαίνει ότι ακόμα και εάν είναι υπερτιμημένες και υποχωρήσουν, δεν αναμένεται να καταρρεύσουν εντελώς ή να συμπαρασύρουν την ευρύτερη αγορά.

8. Οικονομική άνθηση που συνήθως βλέπουμε κοντά στα τέλη του κύκλου: Όχι

Υπάρχουν ενδείξεις εφησυχασμού και αυξημένης αισιοδοξίας στην αγορά. Παρόλα αυτά, οι θεμελιώδεις παράγοντες που κινούν την αγορά και το αρχικό στάδιο του οικονομικού κύκλου δείχνουν ότι απέχουμε πολύ από μία φούσκα ή ένα bear market.

9. Εμφάνιση λογιστικών σκανδάλων και παρατυπιών: Όχι

Τα σκάνδαλα μπορούν να εμφανιστούν ανά πάσα στιγμή, με τη χρεοκοπία της Wirecard στη Γερμανία να είναι το πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα.

Money Review