The New York Times Δευτέρα 15/11/2021, 07:04 JACK EWING, PATRICIA COHEN
THE NEW YORK TIMES

Τα αυτοκίνητα βρίσκονται σε έλλειψη: Οι πολλές πλευρές μιας κρίσης

Για κάθε αυτοκίνητο το οποίο δεν κατασκευάζεται σε γραμμή παραγωγής στο Ντιτρόιτ, στην Στουτγάρδη ή στην Σανγκάη, κινδυνεύουν πολλές θέσεις εργασίας.

φωτ.: Reuters/Rebecca Cook

Η αναστάτωση στην αυτοκινητοβιομηχανία, η οποία αποτελεί μια ισχυρή ατμομηχανή για την παγκόσμια οικονομία, θέτει σε κίνδυνο την ανάπτυξη και δημιουργεί τρόμο σε εταιρείες και σε τομείς οι οποίοι εξαρτώνται από την σταθερότητα της. 

Για κάθε αυτοκίνητο το οποίο δεν κατασκευάζεται σε γραμμή παραγωγής στο Ντιτρόιτ, στην Στουτγάρδη ή στην Σανγκάη, κινδυνεύουν πολλές θέσεις εργασίας. Αυτοί οι οποίοι κινδυνεύουν μπορεί να είναι μεταλλωρύχοι που αναζητούν ορυκτά για ατσάλι, εργάτες που φτιάχνουν λάστιχα στην Ταϊλάνδη ή υπάλληλοι της Volkswagen στην Σλοβακία οι οποίοι τοποθετούν τα ταμπλό σε SUV. Η επιβίωσή τους εξαρτάται από την ελλείψεις στην παραγωγική αλυσίδα και από τα προβλήματα στον τομέα των μεταφορών, παράγοντες οι οποίοι αναγκάζουν τις επιχειρήσεις να περιορίσουν την παραγωγή.

Η αυτοκινητοβιομηχανία ευθύνεται περίπου για το 3% της παγκόσμιας οικονομικής παραγωγής, ποσοστό το οποίο αυξάνεται σημαντικά όταν στρέφει κανείς την προσοχή του σε χώρες οι οποίες έχουν αρκετά αναπτυγμένο τομέα, όπως η Γερμανία, το Μεξικό, η Ιαπωνία και η Νότια Κορέα.  

Η AlixPartners, παγκόσμια συμβουλευτική εταιρεία, υπολόγισε πως φέτος θα παραχθούν 7,7 εκατομμύρια λιγότερα οχήματα, κάτι το οποίο θα κοστίσει στην αυτοκινητοβιομηχανία 210 δισεκατομμύρια δολάρια σε απώλειες κερδών. 

Η επιβράδυνση αυτή μπορεί να επιβαρύνει τον τομέα τόσο πολύ, ώστε να δημιουργήσει ουλές οι οποίες θα χρειαστούν χρόνια για να εξαφανιστούν. 

Οι επιπτώσεις οι οποίες προκλήθηκαν από την κρίση του τομέα των ημιαγωγών, οι οποίες αναγκάζουν τους αυτοκινητοπαραγωγούς να καταργήσουν βάρδιες ή να κλείσουν γραμμές παραγωγής, μπορεί να είναι τόσο ισχυρές που να δημιουργήσουν οικονομική ύφεση για πολλές χώρες. Στην Ιαπωνία, η έλλειψη μερικών εξαρτημάτων οδήγησε σε μείωση των εξαγωγών κατά 46% τον Σεπτέμβριο σε σχέση με τον προηγούμενο χρόνο – γεγονός το οποίο υπογραμμίζει την σημασία του τομέα για την παγκόσμια οικονομία. 

«Είναι μια αρκετά σημαντική συνέπεια στην ανάπτυξη και την ανεργία», δήλωσε ο Ίαν Σέφερντσον, επικεφαλής οικονομολόγος στην Pantheon Macroeconomics. 

Ο Πολ Ζακ, 75 ετών, εργάζεται στην πόλη Τεκουμσέχ στον Καναδά, για ένα τμήμα της εταιρείας Magna International, η οποία κατασκευάζει καθίσματα για το κοντινό εργοστάσιο της Chrysler στην πόλη Windsor. Βρισκόταν στη γραμμή παραγωγής όταν άκουσε πως η μητρική εταιρεία της Chrysler, η Stellantis, σχεδίαζε να κόψει μία βάρδια στο Windsor, εξαιτίας της έλλειψης ημιαγωγών, των μικροεπεξεργαστών που είναι απαραίτητοι για διάφορες λειτουργείες των οχημάτων. Ο κ. Ζάκ και οι συνάδελφοί του γνώριζαν πως οι εργασίες τους βρίσκονταν επίσης σε κίνδυνο. «Η ατμόσφαιρα έγινε πολύ σκοτεινή», δήλωσε ο κ. Ζάκ, τα παιδιά του οποίου επίσης εργάζονται στο εργοστάσιο. 

Οι κατασκευαστές αυτοκινήτων έχουν καταφέρει να αντισταθμίσουν μερικές από τις αναταραχές μέσω της αύξησης τιμών, το οποίο τους βοηθάει να μετατοπίσουν μέρος του βάρους στους καταναλωτές. Η Ford και η General Motors κατέγραψαν σημαντική πτώση στις πωλήσεις και στα κέρδη της καλοκαιρινής περιόδου, αλλά σημείωσαν αύξηση στις προβλέψεις τους για τον χρόνο. Ο κατασκευαστής των αυτοκινήτων Mercedes Benz, Daimler, δήλωσε πως τα καθαρά κέρδη του αυξήθηκαν κατά 20% στην τρίτη περίοδο, έστω και αν η εταιρεία κατέγραψε 25% λιγότερες πωλήσεις οχημάτων. Οι υψηλότερες τιμές αντιστάθμισαν και με το παραπάνω τη μείωση πωλήσεων. 

Αυτοί που την πληρώνουν είναι κυρίως οι εργαζόμενοι και σε όποιοι χρειάζονται ένα προσιτό αυτοκίνητο. Οι αυτοκινητοβιομηχανίες διανέμουν τους λιγοστούς ημιαγωγούς στα οχήματα τα οποία παράγουν τα μεγαλύτερα κέρδη, με αποτέλεσμα να υπάρχουν μεγάλες αναμονές για τα λιγότερο ακριβά οχήματα. Οι τιμές των μεταχειρισμένων αυτοκινήτων έχουν εκτιναχθεί λόγω της έλλειψης νέων οχημάτων. 

Τα οχήματα με μεγάλα περιθώρια κέρδους, όπως το Ford F-150 ή το Chevrolet Silverado «συνεχίζουν να παράγονται», δηλώνει ο Ράμ Κιντάμπι, εταίρος της συμβουλευτικής εταιρείας Kearney η οποία έχει τα κεντρικά της στο Ντιτρόιτ. «Ωστόσο, τα οχήματα τα οποία έχουν τα χαμηλότερα περιθώρια κέρδους βιώνουν σημαντικές επιπτώσεις, και γι’ αυτό υπάρχουν επιπτώσεις και στους εργαζομένους.

Το πρόβλημα ξεκίνησε πέρσι, καθώς οι τιμές σε πρώτες ύλες όπως ατσάλι και χαλκό άρχισαν να αυξάνονται, δήλωσε ο Βίρεν Πόπλι, διευθύνων σύμβουλος της εταιρείας Mahindra Ag για την Βόρεια Αμερική, η οποία είναι τμήμα της ινδικής εταιρείας που ασχολείται με την παραγωγή τρακτέρ. Η ανομοιόμορφη ανάκαμψη της παγκόσμιας οικονομίας μετά από την πανδημία σημαίνει πως τα μακρινά κομμάτια της εφοδιαστικής αλυσίδας είχαν πάψει να είναι συγχρονισμένα. Η Mahindra εξάντλησε ταχύτατα τα αποθέματά της σε εξαρτήματα οχημάτων, και έπρεπε να περιμένει για νέα ανταλλακτικά. Ωστόσο, τα κομμάτια αυτά καθυστέρησαν σε λιμάνια στα οποία βρίσκονταν αγκυροβολημένα εκατοντάδες πλοία. Σε μια συνάντηση κατασκευαστών που χρησιμοποιούν τρακτέρ στην Πενσυλβάνια, ο κ. Πόπλι δήλωσε πως «χάσαμε 25% της παραγωγής για 2 συνεχόμενους μήνες εξαιτίας των καθυστερήσεων σε εμπορευματοκιβώτια» σε ένα λιμάνι της Καλιφόρνια. 

Είναι δύσκολο να υπολογίσει κανείς ποιες θα είναι οι επιπτώσεις της κρίσης της αυτοκινητοβιομηχανίας στους υπόλοιπους τομείς της παγκόσμιας οικονομίας, αλλά υπάρχει ομοφωνία σχετικά με το ότι οι επιπτώσεις θα είναι αισθητές. Οι κατασκευαστές οχημάτων χρησιμοποιούν ατσάλι και χαλκό σε μεγάλες ποσότητες, και στηρίζουν εκτενή δίκτυα προμηθευτών, αλλά και εστιατορίων και σουπερμάρκετ τα οποία ταΐζουν του εργαζομένους τους. 

Τα εργοστάσια παραγωγής αυτοκινήτων είναι συχνά οι μεγαλύτεροι εργοδότες ιδιωτικού τομέα στις κοινότητες στις οποίες βρίσκονται, γεγονός που καθιστά τις επιπτώσεις της διακοπής λειτουργίας του σε ολοένα και πιο αβάσταχτες. Η ανεργία η οποία εμφανίζεται παραμένει στην αγορά για χρόνια, σύμφωνα με μια έρευνα του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου το 2019. 

Στην πόλη Άιζεναχ της Γερμανίας, η οποία έχει 42.000 κατοίκους, η Opel κατασκευάζει ένα SUV το οποίο ονομάζεται Grandland. Ωστόσο, η Stellantis, η οποία είναι κάτοχος και της Opel,  διέκοψε την λειτουργία του εργοστασίου τον Οκτώβριο και δεν προγραμματίζει να προτείνει την παραγωγή μέχρι του χρόνου. Οι εργαζόμενοι φοβούνται πως η διακοπή αυτή μπορεί να είναι μόνιμη, μιας και η Stellantis παράγει το μοντέλο Grandland σε ένα εργοστάσιο στην Γαλλία, το οποίο εξακολουθεί να λειτουργεί.

Οι περίπου 2.000 εργαζόμενοι του εργοστασίου στην πόλη Άιζεναχ ή οι παρακείμενοι προμηθευτές βρίσκονται σε άδεια μετ΄ αποδοχών. Ωστόσο, η Κάτια Γούλφ, η δήμαρχος της πόλης, δήλωσε πως οι άνθρωποι ξόδευαν με δισταγμό, γεγονός το οποίο πλήττει την τοπική οικονομία. «Το σημαντικότερο πρόβλημα είναι η αβεβαιότητα σχετικά με το μέλλον, καθώς η αυτοκινητοβιομηχανία βιώνει ήδη αναστάτωση», είπε η κα Γούλφ. 

Οι κατασκευαστές αυτοκινήτων αναζητούν επίσης το πλαστικό το οποίο θα χρησιμοποιηθεί για να διαμορφώσει το ταμπλό των οχημάτων και το αφρώδες υλικό το οποίο χρειάζεται για την παραγωγή καθισμάτων , λέει ο Νταν Χίρς, γενικός διευθυντής στο παράρτημα της AlixPartners στο Ντιτρόιτ. 

Ένας σχετικά μικρός αριθμός χωρών ευθύνονται για την παγκόσμια παραγωγή αυτοκινήτων και των τμημάτων τους. Αυτές είναι οι ΗΠΑ και η Κίνα, καθώς και μικρότερες χώρες όπως η Ταϊλάνδη. Η Σλοβακία, με μόνο 5,4 εκατομμύρια κατοίκους, είναι η βάση για τα εργοστάσια των Volkswagen, Peugeot και Kia, και παράγει 1 εκατομμύριο αυτοκίνητα κάθε χρόνο, περισσότερα σε  κατά κεφαλήν επίπεδο από κάθε άλλη χώρα. Η βιομηχανία αυτή ευθύνεται για πάνω από το 1/3 των εθνικών εξαγωγών. 

Για όσο μεγαλύτερο διάστημα συνεχίζονται οι ελλείψεις, τόσο πιο σημαντικές θα γίνονται οι επιπτώσεις τους. Τα φορτηγά, τα οποία είναι απαραίτητα για την μεταφορά των προϊόντων, είναι δυσεύρετα, γεγονός το οποίο δυσχεραίνει την ανάπτυξη. «Ουσιαστικά, έχουμε ξεπουλήσει στην Δυτική Ευρώπη και την Βόρεια Αμερική μέχρι του χρόνου», δήλωσε ο Μάρτιν Ντάουμ, υπεύθυνος του τμήματος φορτηγών για την εταιρεία Daimler.

Δεν υπάρχουν ενδείξεις πως η κρίση αυτή θα λάβει τέλος στο κοντινό μέλλον. Κατασκευαστές ημιαγωγών υποσχέθηκαν να αυξήσουν την παραγωγή, αλλά η κατασκευή νέων εργοστασίων απαιτεί χρόνο και οι εταιρείες αυτοκινήτων δεν είναι απαραίτητα οι κύριοι πελάτες. 

«Οι κατασκευαστές ημιαγωγών θα δώσουν προτεραιότητα σε εταιρείες όπως η Apple και η HP ανά τον κόσμο, όχι στις αντίστοιχες της Ford», δήλωσε ο Γκάντ Άλλον, καθηγητής του Πανεπιστημίου Wharton στην Πενσυλβάνια. 

Copyright 2021, The New York Times

Διαβάστε επίσης: 

Η κατάρρευση του καρτέλ της άγριας ζωής

Η κρίση της πάνινης τσάντας

Το καλύτερο λάδι στον κόσμο;

Ακολουθήστε το Money Review στο Google News