Business & Finance Παρασκευή 7/05/2021, 12:32
ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

Άρση πατέντας: Μπορούν να παραχθούν εμβόλια Covid-19 στην Ελλάδα και πότε;

φωτ. Reuters

Η απόφαση των ΗΠΑ να στηρίξουν την πρόταση για άρση των δικαιωμάτων πατέντας στα εμβόλια κατά της Covid-19 έγινε δεκτή με ενθουσιασμό από τον Παγόσμιο Οργανισμό Υγείας, διστακτικότητα από την Ευρωπαϊκή Ένωση, αλλά και αντιδράσεις από την φαρμακευτική βιομηχανία, αλλά και χώρες όπως η Γερμανία, που πιστεύουν πως θα μπορούσε να δημιουργήσει περισσότερα προβλήματα από όσα λύνει, καθώς αφαιρεί ουσιαστικά το κίνητρο για επενδύσεις σε έρευνα και ανάπτυξη. «Οι έκτακτες καταστάσεις απαιτούν έκτακτα μέτρα» απαντούν οι υποστηρικτές της πρότασης. Στην άνευ προηγουμένου κρίση που ζούμε απαιτούνται δραστικά μέτρα. Τι θα σήμαινε όμως πρακτικά κάτι τέτοιο; Και θα μπορούσε μία χώρα, όπως η Ελλάδα, να παράξει εμβόλια κατά της Covid-19 αν πάρει την τεχνογνωσία; 

Δύο πράγματα πρέπει να γίνουν κατανοητά, πριν απαντηθεί το ερώτημα. Η όποια άρση (waiver) θα μπορούσε να έχει προσωρινό χαρακτήρα. Επιπλέον η διαδικασία παραγωγής ενός εμβολίου και ειδικά των mRNA είναι εξαιρετικά περίπλοκη. Ακόμη και εάν υπάρξει άρση της πατέντας, σε πολλές χώρες δεν θα υπάρχουν ούτε η τεχνογνωσία ούτε οι υποδομές για να αναπαραχθούν εμβόλια. Η πατέντα καλύπτει το γενικό σχέδιο, αλλά όχι την ακριβή διαδικασία παραγωγής. «Θα ήταν σαν να δίναμε μία συνταγή με τα υλικά, αλλά χωρίς τις οδηγίες» σχολίασε ειδικός στο BBC. Αυτό σημαίνει ότι θα πρέπει οι ίδιες οι φαρμακευτικές να συνεργαστούν για να μεταδώσουν τις γνώσεις τους. 

Μία πρώτη απάντηση για το εάν έχουμε τη δυνατότητα να παράξουμε εμβόλιο κατά της Covid-19 στην Ελλάδα έδωσε ο πρόεδρος της Πανελλήνιας Ένωσης Φαρμακοβιομηχανίας, Θεόδωρος Τρύφων. «Η δυνατότητα του να φτιάξει κανείς ένα εργοστάσιο από το μηδέν, ακόμα κι αν έχει την τεχνογνωσία, θέλει ένα διάστημα ώστε να είμαστε σίγουροι ότι το ελληνικό προϊόν θα βασίζεται σε όλα τα ευρωπαϊκά, αμερικανικά ή παγκόσμια στάνταρ και απαιτούνται τουλάχιστον 12 με 16 μήνες» είπε χαρακτηριστικά.

Σημείωσε δε, μιλώντας στον ΣΚΑΙ, ότι «ακόμα και εταιρείες εμβολίων που συνεργάζονται με τις εταιρείες που έχουν τα πνευματικά δικαιώματα ή τις πατέντες θέλουν τουλάχιστον 6 με 8 μήνες προσαρμογή. Στην Ελλάδα δεν παράγεται συναφές εμβόλιο».

Ο κ. Τρύφων προέβλεψε ότι θα γίνει μια διαπραγμάτευση για τις πατέντες που θα έχει διαφορετικά χαρακτηριστικά, ανάλογα με το αν κάποιο κράτος έχει χρηματοδοτήσει εξαρχής την έρευνα για το εμβόλιο ή κάποιο άλλο εμβόλιο, όπως της Pfizer, έχει χρηματοδοτηθεί από πόρους της Pfizer.

«Μπορεί να καταλήξει σε διαπραγμάτευση Αμερικής και Pfizer ή Moderna σε ποια τιμή μπορούν να δώσουν αυτά τα πνευματικά δικαιώματα. Για εμένα είναι σχεδόν σίγουρο ότι δεν θα τα δώσουν δωρεάν» κατέληξε.

Ηλ. Μόσιαλος: Γιατί πρέπει η άρση της πατέντας να συνοδευθεί από ανταμοιβή των εταιρειών 

Στο ζήτημα της άρσης της πατέντας των εμβολίων κατά του κορωνοϊού αναφέρθηκε και ο Ηλίας Μόσιαλος, εξηγώντας πως θα χρειαστεί χρόνο και θα πρέπει να συνοδευθεί με ανταμοιβή των εταιρειών, αφού θα πρέπει να συνεχίσουν να παράγουν εμβόλια. Όπως είπε ο καθηγητής της πολιτικής της υγείας μιλώντας στον ΣΚΑΪ, δεν θα ξεμπερδέψουμε γρήγορα με τον κορωνοϊό, θα χρειαζόμαστε εμβόλια και για το μέλλον. 

«Είχα καταθέσει και παγκόσμια την πρόταση για πρώτη φορά τον Απρίλιο του 2020 με άρθρο μου στους Times του Λονδίνου και μετά ακολούθησε αρθρογραφία σε πολλές εφημερίδες. Είναι ιστορικής σημασίας η απόφαση των ΗΠΑ, όπως και η στήριξη την οποία έλαβε η κυβέρνηση των ΗΠΑ από πολλές χώρες παγκόσμια. Είναι δεδομένο όμως ότι δεν μπορεί να γίνει γρήγορα. Γι’ αυτό είχα πει ήδη από πέρυσι, ότι πρέπει να προετοιμαζόμαστε προς αυτή την κατεύθυνση» είπε ο κ. Μόσιαλος.

Εκτίμησε ότι θα χρειαστεί τουλάχιστον 6 μήνες για τις φαρμακευτικές εταιρείες που μπορούν να παράξουν εμβόλια. «Δεν αναφέρομαι στις ελληνικές, γιατί άκουσα και τον εκπρόσωπο των ελληνικών φαρμακοβιομηχανιών που είπε ότι θέλουν πάνω από 12 μήνες για να προσαρμοστούν. Προφανώς, γιατί δεν παράγουμε εμβόλια στην Ελλάδα. Εδώ μιλάμε για φαρμακοβιομηχανίες μεγαθήρια, που ήδη άρχισαν να συνεργάζονται, όπως η Novartis, η Sanofi, που έχουν προσφερθεί να παράξουν εμβόλια».

 

Money Review